2024-01-17
Waarom Gent 2030 kiest voor de Bazaar en niet voor de Cathedral

Vanavond werd het artistiek-culturele concept van de kandidatuur van Gent als Europese Hoofdstad van Europa in 2030 voorgesteld.

In tegenstelling tot de andere Belgische kandidaat-steden is er geen intendant die de plak zwaait en geen alomvattend masterplan waarin alles vooraf wordt vastgelegd. Ik snap dat dit hier en daar wenkbrauwen doet fronsen, maar ik weet uit ervaring dat dit de goede keuze is. Ik ben namelijk heel lang (en niet zonder succes) actief geweest in de open source wereld. Ik ken mijn klassiekers, en een van die klassiekers is 'The Cathedral and the Bazaar' van Eric Raymond.

Voor zij die deze klassieker niet kennen, deel ik even een pagina uit mijn eigen boek 'Entreprenerd':

Pagina uit het boek Entreprenerd over The Cathedral and the Bazaar

In 'The Cathedral and the Bazaar' vertelt Eric Raymond de ontstaansgeschiedenis van het besturingssysteem Linux. Dat verhaal heeft voor een groot stuk mijn filosofie bepaald als ondernemer. Ik denk dat 'kathedraal' en 'bazaar' als symbool samen ook een krachtig beeld kunnen vormen om de kandidatuur van Gent als culturele hoofdstad van Europa weer te geven.

Sta me toe kort de essentie samen te vatten:

Ik ben vroeger meermaals naar meetings geweest waar Richard Stallman zijn visie verspreidde. Veel ontwikkelaars dweepten met hem. Zijn optredens hadden vaak iets religieus. Hij werkte dat ook in de hand door een soort habijt aan te doen en een harde schijf op zijn hoofd te zetten als een soort aureool. Hij speelde dan het typetje Saint iGNUcius of the Church of Emacs.

Richard Stalmann as Saint-iGNUtius

De humor is misschien moeilijk te vatten voor niet-technische mensen, maar was destijds heel aanstekelijk voor nerds (dus ook voor mij). Ondertussen is gebleken dat Stallman niet zo'n aardig iemand is. Hij kwam onder andere in opspraak omwille van misogynie en grensoverschrijdend gedrag. De boodschap die hij in zijn 'preken' verkondigt, is ook discutabel.

De term 'Open Source' werd in februari 1998 voor het eerst voorgesteld door Christine Peterson.

Christine Peterson

In mijn boek laat ik Christine zelf uitleggen waarom het nodig was een andere naam voor 'Free Software' te bedenken:

Stallmans radicale afwijzing van alle software die geen 'Free Software' was, sloot een heleboel waardevolle initiatieven uit om puur 'politieke' redenen. De hoofdreden om een andere naam te kiezen was echter dat de term 'Free Software' verwarrend was omwille van de dubbele betekenis van het woord 'free' ('vrij' versus 'gratis').

Het doel van het 'Open Source Initiative' (OSI) is zoveel mogelijk mensen aan te spreken en te betrekken bij het initiatief. Het OSI is altijd heel erkentelijk gebleven ten opzichte van de FSF van Stalmann omdat de organisatie veel waarde gecreëerd heeft, maar het stelt dat de FSF niet dé waarheid in pacht heeft (de 'kathedraal' als symbool voor het éne geloof). Het OSI heeft ook respect voor andere visies (de 'Bazaar' als symbool voor de publieke marktplaats waar iedereen aan bod mag komen). Dit wordt onder andere gereflecteerd in de 10 rechten waaraan alle open source software moet voldoen.

Ik citeer er twee:

Als je goed kijkt, dan vind je in die rechten ook een heel aantal van de waarden van Gent2030 terug.

Gent beseft dat het kathedraalmodel waarbij top-down beslist wordt hoe de maatschappij eruit moet zien, en waarbij iedereen braaf en ambachtelijk zijn taak uitvoert, niet meer van deze tijd is. Daarom wordt er gekozen voor het Bazaarmodel dat open en transparent is, en waarbij iedereen constructief bouwsteentjes kan bijdragen om er samen iets moois van te maken. Dat is hoe Gent, net zoals Linus indertijd, een grote voorsprong wil nemen op de rest.

Entreprenerd


Buy Bruno's book

Blog

More...

Topics